Te zien in het Rijksmuseum

GB op zaal

Van de twaalf schilderijen in de collectie van het Rijksmuseum zijn er vijf in de vaste opstelling opgenomen.
Naast de portretten Gerard Bicker en zijn vader Andries, zijn twee schuttersstukken en het portret van Maria Henriëtte Stuart te zien.

Reacties staat uit voor Te zien in het Rijksmuseum

Opgeslagen onder Bartholomeus van der Helst

Van der Helst in het Rijksmuseum

 

Opnamedatum: 2011-02-08Vanaf 13 april is het Rijksmuseum weer geopend. Na jaren van verbouwingen en restauraties konden de zalen de afgelopen maanden eindelijk weer worden ingericht. De verhuizing is de afgelopen week afgerond met de plaatsing van de Nachtwacht. Op de foto die in de media werd verspreid, is rechts een nog ingepakt schilderij te zien. Het is herkenbaar als het portret van kapitein Roelof Bicker en zijn officieren, dat Van der Helst tussen 1639 en 1642 schilderde. Het enorme doek van 7.50 meter breed was bedoeld voor boven de schouw van de grote zaal van de Kloveniersdoelen, dezelfde zaal waarvoor Rembrandt de Nachtwacht schilderde.

Nachtwachtzaal

Tot de sluiting van het Rijksmuseum in 2003 hing het schuttersstuk rechts naast de Nachtwacht. Het doek zal ook hier weer worden terug gehangen. Aan de overkant hing de Van der Helst’s Schuttersmaaltijd. Dit schilderij zal echter vanaf 13 april in een zaal over de Vrede van Munster te zien zijn.

Lees hier meer over dit schuttersstuk.

Reacties staat uit voor Van der Helst in het Rijksmuseum

Opgeslagen onder Bartholomeus van der Helst

Van der Helst op de TEFAF

Portret van een vrouw met zonnenbloem, 1670

Op de TEFAF in Maastricht zijn dit jaar bij Otto Naumann ltd. drie schilderijen van Bartholomeus van der Helst te zien. Het portret van een echtpaar uit 1655 dat onlangs werd geïdentificeerd en dit portret van een onbekende vrouw die een grote zonnebloem vasthoudt. Het portret is middenboven gesigneerd en 1670 gedateerd.

De zonnebloem was een algemeen bekend beeld van de liefde: zoals de zonnebloem met de zon meedraait, zo wendt een minnaar zich steeds tot zijn beminde. Door demonstratief naar haar hart te wijzen, maakt deze vrouw deze verwijzing nog explicieter.

Reacties staat uit voor Van der Helst op de TEFAF

Opgeslagen onder Bartholomeus van der Helst

Portret in portret

Zelfportret, 1667, Florence, Uffizi

De tentoonstelling ‘Portret in portret’ in het Dordrechts Museum toont met 100 portretten vanaf de zestiende eeuw tot heden een overzicht van portretten waarop nog een ander portret is te zien.
Het zelfportret van Van der Helst uit 1667 is een mooi voorbeeld van een dergelijk portret. De schilder heeft in zijn linkerhand enkele penselen, een schildersstok en een palet. Op het palet is te lezen: ‘Dit is Bartholomeus van der helst fecit 1667’. In zijn andere hand toont de schilder een medaillon met een miniatuurportretje van prinses Maria Henriëtte Stuart (1631-1660). Van der Helst had de jonge weduwe van Willem II van Oranje in 1652 geportretteerd. Het is het enige hofportret dat van de schilder bekend is. Wellicht heeft de schilder zich juist met deze uitzondering in zijn oeuvre geportretteerd, om de eer te tonen die hij met deze opdracht uit hofkringen had behaald. Lees hier meer over dit zelfportret

Op de tentoonstelling in Dordrecht is niet het geschilderde zelfportret te zien, maar een mezzotint naar dit portret door Abraham Bloteling (1640-1690).

Bloteling geheel

Deze grafische techniek, ook wel zwarte kunst genoemd, werd halverwege de jaren zestig in Holland geïntroduceerd. Hiermee kon met grijs- en halftonen worden gewerkt waardoor meer nuancering mogelijk was. Bloteling was een van de eerste graveurs in Holland die zich in deze techniek specialiseerde. Zijn vroegste mezzotint dateert uit 1667. Dit portret van Van der Helst van een fors formaat zal een van zijn vroegere mezzotinten zijn geweest.

Reacties staat uit voor Portret in portret

Opgeslagen onder tentoonstelling

Gabriel Marselis en Maria van Arckel

Gabriel Marselis, 1655

In oktober 2010 waren de portretten van een onbekend echtpaar door Van der Helst uit 1655 bij Christie’s in Londen. In het nieuwste nummer van Maandblad Amstelodamum identificeert S.A.C. Dudok van Heel dit echtpaar als de koopman in ijzer en geschut Gabriel Marselis (1609-1673) en zijn tweede echtgenote Maria van Arckel (1621-1656).
De doorkijk op de achtergrond van het mansportret toont de in 1655 nog niet voltooide hofstede Elswout onder Overveen.

De portretten bevinden zich nu bij kunsthandel Otto Naumann Ltd. in New York.

Maria van Arckel, 1655

Reacties staat uit voor Gabriel Marselis en Maria van Arckel

Opgeslagen onder Bartholomeus van der Helst, werk

Paulus Potter in het Gemeentemuseum

Paulus Potter, 1654Vanwege de verbouwing van het Mauritshuis zijn tot halverwege 2014 ruim 100 topstukken uit de collectie in een aparte vleugel van het Gemeentemuseum Den Haag te zien.

Een van die topstukken is het portret van de dierschilder Paulus Potter. Het schilderij is 1654 gedateerd, het jaar waarin Potter in januari op 28-jarige leeftijd overleed. Als voorbeeld gebruikte Van der Helst waarschijnlijk een getekend zelfportret van Potter dat hij had van zijn weduwe had gekregen. Dat verklaart ook het karakter van een zelfportret. Of en hoe goed de kunstenaars elkaar kenden is niet bekend.
De landschapschilder zit voor een ezel, waarop een leeg doek staat. Dit zal een verwijzing zijn naar zijn vroege dood: hij zou nooit meer doeken beschilderen.
Het portret is tot 1820 in de familie van de schilder gebleven. In 1820 liet koning Willem I het voor het Mauritshuis kopen.

In het Mauritshuis hing het schilderij boven een deur en was daardoor nooit echt goed zichtbaar. Tot half januari hangt het in het Gemeentemuseum op ooghoogte en het is zeker de moeite waard om naar een van de topstukken van Van der Helst te gaan kijken.

Reacties staat uit voor Paulus Potter in het Gemeentemuseum

Opgeslagen onder tentoonstelling

Het huis op de Nieuwmarkt

Nieuwmarkt 19-21
Foto Stadsarchief Amsterdam, beeldbanknr. 010003008899

De eerste jaren van zijn huwelijk met Anna du Pire huurde Van der Helst een huis op de Nieuwmarkt. Dit pand was samen met het buurhuis in 1618 in opdracht van de stad gebouwd naar het ontwerp van Hendrick de Keyser. In 1926 zijn beide huizen afgebroken om plaats te maken voor een gebouw van de textielfirma Flesseman door H. Th. Wijdeveld. Tegenwoordig bevindt zich in dit gebouw onder andere het multifunctionele complex ‘Centrum van ouderen Flesseman’.

In het huis van Van de Helst stond de heilige Andreas in de gevel en in het buurhuis Jacobus. Beide gevelstenen zijn bewaard gebleven en zijn ingemetseld in het ‘gevelstenenmuseum’ in de Sint Luciënsteeg bij het Amsterdam Museum. Lees hier meer over deze gevelstenen.

Reacties staat uit voor Het huis op de Nieuwmarkt

Opgeslagen onder leven